Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesinde (KSÜ) Çanakkale Zaferi’nin yıl dönümü
ve 18 Mart Şehitleri Anma Günü münasebetiyle "111. Yılında 18 Mart Çanakkale
Zaferi konulu konferans düzenlendi.
KSÜ Cahit Zarifoğlu Konferans Salonunda gerçekleştirilen konferansa KSÜ Rektörü
Prof. Dr. Mahmut Ak, Rektör Yardımcıları Prof. Dr. Salih Yeşil, Prof. Dr. Ramazan
Çetintaş ile Fakülte Dekanları, akademik-idari personel ve öğrenciler katıldı.
Saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunması ile başlayan program, İnsan ve Toplum
Bilimleri Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cengiz Şavkılı’nın "111.
Yılında 18 Mart Çanakkale Zaferi" konulu konferansı ile devam etti.
Çanakkale Savaşının önemine değinerek Osmanlı Devletini anlamak Çanakkale’yi
anlamaktan geçer. İtilaf Devletleri için Çanakkale Boğazı, sömürgeci devletlerin
sömürge yollarının güvenliğini sağlamanın yanında Birinci Dünya Savaşında
Almanya’ya karşı verilen savaşta gıda lojistiğini sağlayan Rusya’nın savaşta
tutulması açısından da hayati derece önemliydi. Osmanlı açısından ise savaş
kaçınılmazdı. Trablusgarp’ta ve Balkanlarda geniş toprak kayıpları yaşayan Osmanlı,
İtilaf Devletlerinin savaş dışında tutma çabalarına karşılık Almanya ile yapılan dostluk
anlaşması gereği Kasım 1914’te savaşa dâhil olmuştur.
Çanakkale Savaşının zorluklarına ve Türk ordusunun kahramanlıklarına değinen
Şavkılı, “Trablusgarp’tan ve Balkan Savaşlarından çıkmış Türk ordusu henüz
buralardaki kayıplarını telafi edemeden Mehmet Akif’in tabiri ile ‘Eski Dünya, Yeni
Dünya bütün akvam-ı beşer, Kimi Hindu, kimi yamyam kimi bilmem ne bela’ olarak
nitelendirilecek sayıca fazla ve dünyanın değişik milletlerinden gelen düşmana karşı
göğüs göğse çarpışmıştır. Yaklaşık 8 buçuk ay süren savaş alanında baş gösteren
açlık susuzluk ve hastalıklar ile de mücadele eden ordu aynı zamanda savaş
hukukunda asla kabul edilmesi mümkün olmayan düşman askerinin atmış olduğu
zehirli gazlara da maruz kalmıştır.”
Türk ordusunun savaşta gösterdiği kahramanlıklara ve kıvrak zekâsını kullanarak
zaferin kazanılmasına da değinen Şavkılı “Bu savaş Mustafa Kemal’in stratejik
hamlelerinin, İngiliz ve Fransız armadalarını sulara gömen mayınları yerleştirerek
savaşın seyrini değiştiren Cevat Çobanlı Paşa’nın dehasının aynı zamanda Onbaşı
Seyit Ali, silah arkadaşı Niğdeli Ali'nin yardımıyla devasa 276 kiloluk top mermisini
sırtlayıp kundağa yerleştirmek suretiyle Birleşik Krallık'a ait Ocean zırhlısını yan
yatırarak sulara gömen mücadele ruhunun da bir yansımasıdır.” dedi.
Kurtuluş savaşının önsözünün Çanakkale’de yazıldığını belirten Şavkılı, “Çanakkale
Zaferi Birinci Dünya Savaşının yaklaşık 2 yıl uzamasına neden olmuş, savaş
sonunda İtilaf Devletleri dünyada prestij kaybına uğrayarak sömürge devletlerinde
bağımsızlık mücadeleleri ile yüzleşmek zorunda kalmıştır.” dedi.
Rektör Prof. Dr. Mahmut Ak’tan Çanakkale’ye Dair Çarpıcı Anlatım
KSÜ Rektörü Prof. Dr. Mahmut Ak, Çanakkale Savaşı’nın ne kadar anlatılsa yine bir
bitmeyen destan olduğunu ifade ederek savaşa ilişkin dikkat çeken bir anekdotu
paylaştı. Ak, özellikle 57. Piyade Alayı’nın çarpıştığı Kesik Dere hattında
yaşananların, savaşın en ağır yüzünü ortaya koyduğunu ifade etti.
“57. Alay’ın çarpıştığı Kesik Dere hattı, dar, dik ve ulaşımı son derece zor bir araziydi.
Çatışmaların en yoğun olduğu anlarda askerler, adım atacak yer bulamayacak kadar
iç içe savaşmak zorunda kaldı. Mermi yağmuru altında yaralananların büyük bölümü
bulundukları yerden alınamadı. Sağlık birlikleri yetersiz kaldı, taşıma imkânı ise son
derece sınırlıydı.
Ortaya çıkan manzara, savaşın bütün çıplaklığıyla hissedildiği bir tabloydu. Ağır
yaralı askerler, geri çekilme ya da tahliye imkânı bulunmadığı için bulundukları yerde
kaderine terk edildi. Şehit düşenlerin bir kısmı ise hemen oracıkta, çoğu zaman
yüzeysel şekilde toprakla örtüldü. Çatışmaların sürdüğü anlarda yapılan bu örtme
işlemleri nedeniyle, kimi zaman yaralı ile şehit aynı yerde, aynı toprağın altında kaldı.
Cephedeki askerlerin yaşadığı psikolojik baskıyı, fiziksel sıkışmışlığı ve ölüm ile
yaşam arasındaki o ince çizgiyi en çarpıcı şekilde anlatan ifade ise hafızalara şu
sözlerle kazındı. Ölmeden mezara koydular beni.”
Konferansın sonunda Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Rektörü Mahmut Ak,
katkılarından dolayı Cengiz Şavkılı’ya teşekkür belgesi takdim etti. Program, günün
anısına çekilen toplu fotoğraf ile sona erdi.
News
